نتایج کلیدی فعالیت Irisin در بدن
- - تبدیل چربی سفید به چربی قهوهای/بژ (حرارتزا)
- - افزایش مصرف انرژی و متابولیسم پایه
- - بهبود حساسیت به انسولین و کنترل گلوکز خون
- - کاهش التهاب مزمن و استرس اکسیداتیو
- - محافظت از سلولهای جنسی در شرایط متابولیک نامناسب (مثل دیابت)
مکانیسم مولکولی تولید و عملکرد Irisin
- 1- تحریک تولید: ورزش و PGC-1α
ورزش (بهویژه تمرینات استقامتی و HIIT) باعث فعالسازی PGC-1α در عضله اسکلتی میشود:
- PGC-1α ← القای بیان FNDC5
- FNDC5 شکسته شده ← ترشح Irisin به خون
- Irisin به بافت چربی میرسد و بیان UCP-1، PGC-1α و PRDM16 را افزایش میدهد
- 2- مسیرهای ضدالتهابی و متابولیک
- Irisin اثرات خود را از طریق تعدیل مسیرهای AMPK، p38 MAPK و NF-κB اعمال میکند.
- با کاهش بیان سایتوکاینهای التهابی (مانند TNF-α و IL-6) و مهار فعالیت miR-34a، از آپوپتوز سلولها جلوگیری میکند.
- در بافت بیضه، Irisin میتواند از طریق افزایش BCL2 و کاهش IRAK1/HMGB1، سلامت سلولهای زایا را حفظ کند.
- 3- ارتباط با UCP-1 و تولید حرارت
Irisin یکی از پیوندهای اصلی بین عضله و بافت چربی در فرآیند ترموژنز است:
- افزایش آیریزین ← القای UCP-1 در چربی بژ ← تولید حرارت بدون تولید ATP
- این فرآیند بهعنوان یک سازوکار ضد چاقی و بهبود متابولیسم شناخته میشود.
Irisin انسانی در چه نمونه ای اندازهگیری میشود؟
- - سرم یا پلاسمای خون (رایجترین نمونه)
- - مایع مفصلی، بافت عضلانی، بافت چربی
- - در پژوهشهای حیوانی: بافت بیضه، کبد، قلب و مغز نیز بررسی میشود.
آیا ورزش Irisin را افزایش میدهد؟
بله و این یکی از مهمترین مسیرهای طبیعی القای آن است.
- 1- نوع ورزش:
- - ورزش هوازی متوسط تا شدید (60–75% VO₂max): افزایش معنیدار Irisin
- - تمرین تناوبی شدید (HIIT): القای قویتر در کوتاهمدت
- - تمرینهای کوتاه پراکنده (Exercise Snacks): سبب افزایش پالسمانند Irisin و آنتیاکسیدانها میشود
- 2- مدت و تداوم:
- - حداقل 30 دقیقه فعالیت پیوسته برای القای قابلسنجش
- - آموزشهای بلندمدت (8–12 هفته) سبب افزایش پایدار Irisin و بهبود مارکرهای متابولیک میشوند.
عوامل غیرورزشی مؤثر بر Irisin
|
سرما |
افزایش Irisin بهصورت وابسته به تحریک آدرنرژیک |
|
رژیم کمکالری / فستینگ |
القای ملایم Irisin از طریق AMPK |
|
چای سبز (EGCG) |
افزایش سطح serum Irisin در مطالعات انسانی |
|
اومگا-3 |
القای FNDC5 در مدلهای حیوانی |
|
رزوراترول |
فعالسازی PGC-1α → افزایش Irisin |
آیریزین و سلامت تناسلی مردان
مطالعات اخیر نشان دادهاند:
- آیریزین در بافت بیضه بیان میشود و در مبتلایان دیابت نوع ۲ کاهش مییابد.
- - کاهش Irisin با افزایش miR-34a، کاهش BCL2 و فعالسازی IRAK1/NF-κB همراه است.
- - ورزش منظم از طریق افزایش Irisin، باعث کاهش ONOO⁻، بهبود جریان خون بیضه و کاهش آپوپتوز سلولهای زایا میشود.
نکات مهم بالینی و محدودیتها
- - تفاوت گونهای: سطح Irisin در انسان پایینتر از موش است، اما قابل اندازهگیری و تعدیل است.
- - کیتهای الایزا: نسخههای تجاری برای اندازهگیری Irisin در انسان و حیوان (موش/رت) در دسترسند، اما باید به اعتبار آنتیبادیها توجه کرد.
- - ارتباط معکوس با چاقی: افراد چاق و دیابتی سطوح پایینتری از Irisin دارند.
- - پیامدهای درمانی: Irisin بهعنوان یک درمان زیستی بالقوه در حال بررسی است، اما هنوز داروی بالینی مبتنی بر آن تأیید نشده است.
بهترین پروتکلهای عملی برای افزایش Irisin
پروتکل ۱: ورزش هوشمند
- 30–45 دقیقه دویدن/دوچرخهسواری با شدت 70% VO₂max
- یا 4–6 دوره ( 3دقیقه فعالیت شدید + 3 دقیقه ریکاوری)
- 3–5 جلسه در هفته ← القای پایدار Irisin
پروتکل ۲: ورزش + تغذیه
- مصرف روزانه چای سبز (2–3 فنجان)
- مکملدهی با اومگا-3 )1–2 گرم EPA/DHA(
- کافئین متوسط (قهوه یا نوشیدنیهای طبیعی)
پروتکل ۳: تحقیقاتی (برای محققان)
- القای Irisin با رژیم HF+STZ در موش
- مقایسه HIIT و Exercise Snacks در بافت بیضه
- اندازهگیری همزمان Irisin، UCP-1، miR-34a و ⁻ONOO
کیت الایزا Irisin در پژوهشهای آزمایشگاهی
کیتهای الایزای تحقیقاتی Anti-Irisin ELISA با حساسیت بالا) حداقل تشخیص ~ ng/mL 0.1 (، برای نمونههای سرم، بافت و مایع بیولوژیک در گونههای انسان، موش و رت در دسترس است. این کیتها امکان بررسی اثرات تمرین، دارو و رژیم را بر مسیر PGC-1α/FNDC5/Irisin فراهم میکنند.
بخش علمی شرکت پادگین طب
(مرکز تحقیقات، مشاوره، تولید، واردات و تهیه کیت های تخصصی و فوق تخصصی پژوهش های پایه و بالینی)
این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید & این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید
22872816- 22872815
